Slangen slepen door de werkplaats kost tijd, en elke meter losse slang kost druk. Zodra u meer dan één vaste werkplek heeft, loont een vast persluchtnet: leidingwerk langs de wand, een tappunt waar u werkt en lucht die droog en op druk aankomt. In deze gids leest u hoe u zo'n net opbouwt — van de compressor via het buffervat en de leiding tot aan het tappunt.
Wanneer een vast leidingnet loont
Eén werkbank met één slang aan de compressor vraagt geen installatie. Maar zodra u meerdere werkplekken heeft, een brug, een spuitcabine of gereedschap dat veel lucht vraagt, loopt u tegen dezelfde drie dingen aan: te weinig druk aan het einde van de slang, condenswater in het gereedschap en slangen die in de weg liggen. Een vast net lost alle drie tegelijk op — mits het goed gedimensioneerd en goed afgeschoten wordt aangelegd.
Begin bij het verbruik, niet bij de buis
De maat van uw net volgt uit wat u er tegelijk aan hangt. Tel het luchtverbruik (l/min) op van het gereedschap dat gelijktijdig draait en reken een marge; een slagmoersleutel vraagt in piek veel meer dan het gemiddelde op het typeplaatje suggereert. Pas daarna kiest u de compressor en de leidingdiameter. In onze gids Welke compressor heeft u nodig? leest u hoe u die som maakt en wanneer u van een zuigercompressor naar een schroefcompressor gaat.
Leidingwerk: diameter volgt op lengte en debiet
Perslucht verliest druk over elke meter buis, elke bocht en elke vernauwing. Hoe langer het net en hoe hoger het debiet, hoe ruimer de buis moet zijn. Aluminium buissystemen zijn daarvoor de praktische keuze: ze zijn licht, corroderen niet vanbinnen (anders dan staal, dat gaat roesten zodra er vocht in staat) en u kunt ze zonder lassen monteren en later uitbreiden. Wij leveren complete aluminium leidingsets van 14 meter in Ø 16 mm tot 100 meter in Ø 40 mm, met de tussenmaten Ø 20, Ø 25 en Ø 32 mm — inclusief koppelstukken en beugels. Bekijk ze bij de perslucht-toebehoren.
Twee opzetten komen het meest voor:
- Taknet — één hoofdleiding met aftakkingen. Eenvoudig en goedkoper, maar het verste tappunt heeft altijd de laagste druk.
- Ringleiding — de leiding loopt rond en komt op zichzelf terug, zodat lucht een tappunt van twee kanten kan bereiken. Duurder in buis, maar de druk is over de hele werkplaats gelijkmatiger. Bij een werkplaats met wisselende piekafname verdient dit zich terug.
Aftakkingen, afschot en condens
Dit is het onderdeel waar de meeste zelfaangelegde netten op stuklopen. In elke persluchtinstallatie ontstaat condens, en dat water wilt u niet in uw gereedschap of in uw spuitwerk hebben. Drie regels doen het meeste werk:
- Tak altijd van bovenaf af. Laat de aftakking eerst omhoog lopen en dan pas naar beneden (de zogeheten zwanenhals). Water zakt in de hoofdleiding en loopt niet mee de tak in.
- Leg de hoofdleiding op afschot in de looprichting van de lucht, met op het laagste punt een aftappunt. Zo verzamelt het condens zich waar u het kwijt kunt.
- Zet een afsluitkraan per tak. Dan kunt u één werkplek afsluiten zonder de hele werkplaats plat te leggen. Losse afsluitkranen en persluchtverdelers vindt u in ons assortiment, met snelkoppelingen of met veiligheidskoppelingen.
Een buffervat: waarom een extra ketel loont
De ketel op de compressor is meestal krap bemeten voor een werkplaats met piekafname. Een extra persluchtketel als buffervat doet drie dingen tegelijk: hij vangt korte pieken op zodat de druk niet inzakt, hij zorgt dat de compressor minder vaak in- en uitschakelt (dat scheelt slijtage), en de lucht krijgt de tijd om af te koelen waardoor een deel van het vocht al in het vat neerslaat in plaats van in uw leiding. Wij leveren persluchtketels van 100 tot 900 liter, in 11 bar en 15 bar uitvoering, gelakt of gegalvaniseerd voor een langere levensduur.
Let op: een persluchtketel is een drukvat, en daar gelden keuringseisen voor — afhankelijk van inhoud en werkdruk. Wij verzorgen keuringen en vertellen u graag wat er voor uw installatie van toepassing is.
Droge lucht: wanneer een droger nodig is
Lucht die wordt samengeperst en daarna afkoelt, geeft water af. Dat water roest uw leidingwerk vanbinnen, verkort de levensduur van persluchtgereedschap en veroorzaakt kraters en hechtingsproblemen in lak- en spuitwerk. Voor licht en incidenteel gebruik volstaat afkoelen in een buffervat plus dagelijks aftappen. Een koeldroger is de aangewezen stap zodra:
- u spuit-, lak- of straalwerk doet en droge lucht een kwaliteitseis is;
- uw leidingnet door een onverwarmde ruimte of langs een buitenmuur loopt, waar condens en vorst toeslaan;
- er gevoelige apparatuur of pneumatische besturing aan het net hangt;
- de compressor vrijwel continu draait en de lucht dus warm en vochtig het net in gaat.
In ons assortiment vindt u een losse hoogrendements-persluchtdroger van 5.200 l/min voor bestaande installaties, en schroefcompressoren met een ingebouwde droger als u compressor en droging in één machine wilt. Filters en waterafscheiders leveren wij op aanvraag — vraag ons naar de juiste opbouw voor uw toepassing.
Van het net naar het tappunt
Het laatste stuk bepaalt of het werkt in de praktijk. Sluit de compressor met een flexibele aansluitleiding op het vaste net aan, zodat trillingen niet op het leidingwerk overgaan. Hang op elke werkplek een verdeler met twee of drie afnamepunten en stel de werkdruk per plek in met een drukregelaar: veel persluchtgereedschap wil 6,3 bar en niet meer. Werkt u boven de werkbank, dan houdt een veerbalancer met persluchtslang de slang uit uw werkgebied.
Kies voor het hele pand één koppelingssysteem en voer dat consequent door. In Perslucht aansluiten: slangen, koppelingen en luchtbehandeling leest u waarom dat het grootste tijdverlies in werkplaatsen wegneemt, en hoe u slangdiameter en luchtbehandeling kiest.
De fouten die wij het vaakst zien
| Fout | Gevolg | Beter |
|---|---|---|
| Te krappe buisdiameter over een lang net | Drukverlies; gereedschap haalt zijn koppel niet | Diameter kiezen op lengte én gelijktijdig debiet, met marge voor uitbreiding |
| Aftakking recht naar beneden uit de hoofdleiding | Condens loopt mee de tak in, tot in het gereedschap | Van bovenaf aftakken via een zwanenhals |
| Geen afschot en geen aftappunt | Water blijft in de leiding staan en roest die vanbinnen weg | Afschot naar het laagste punt, daar aftappen |
| Compressor stijf op het leidingwerk gekoppeld | Trillingen slopen koppelingen en beugels | Flexibele aansluitleiding tussen compressor en net |
| Condens nooit aftappen | Vat en leiding corroderen; vocht in het spuitwerk | Dagelijks aftappen, of automatisch laten aftappen |
Onderhoud: klein werk, groot verschil
Tap het condens af volgens een vast ritme, controleer het net periodiek op lekken (een net dat 's nachts leegloopt terwijl er niets afgenomen wordt, lekt) en houd het onderhoud van de compressor zelf bij. Onderhoud en reparatie van compressoren voeren wij uit in onze eigen werkplaats.
Advies of een berekening voor uw werkplaats?
Een persluchtnet is maatwerk: de juiste diameter, het buffervolume en de vraag of een droger nodig is, volgen uit uw verbruik en de indeling van uw pand. Leg uw situatie aan ons voor, dan rekenen wij het door en stellen wij een opstelling samen. Vraag een offerte aan of neem contact met ons op. Lees ook onze gidsen Welke compressor heeft u nodig? en Persluchtgereedschap kopen.